mantelzorg

Dag van de mantelzorg

Vandaag, op 10 november, is het de Dag van de Mantelzorg, een dag waarop we iedereen die zorgt voor een ander in het zonnetje zetten. Bij ZorgfocuZ houden we ons al langere tijd bezig met de zorg voor mantelzorgers. Want één dag aandacht is eigenlijk niet genoeg voor mensen die zich dag in dag uit inzetten voor een ander. Daarom staan we deze hele week extra stil bij deze onmisbare groep.

Wat zijn de trends rondom mantelzorgen?

Afgelopen zomer schreef onze collega Jaou Chateau een blog over zijn bevindingen rond mantelzorg. Hij voerde verschillende onderzoeken uit naar mantelzorg(ers) en ziet daarin duidelijke signalen terug. Wat hem vooral opvalt, is de groeiende druk op mantelzorgers door de vergrijzing en de toenemende zorgvraag.

Doordat mensen langer leven en vaker thuis blijven wonen, neemt de zorgvraag toe, terwijl het aantal zorgmedewerkers beperkt blijft. Steeds meer mensen – vaak vrouwen met een baan en gezin – nemen daarom zorgtaken op zich voor naasten. Veel mantelzorgers herkennen zichzelf daarbij niet in die term (“ik help gewoon”), waardoor overbelasting vaak onopgemerkt blijft. De gevolgen kunnen groot zijn: stress, uitval en gezondheidsproblemen.

Het gegeven dat mantelzorgers zich niet als zodanig identificeren, maakt ook dat het lastig blijkt om deze doelgroep voldoende te ondersteunen. Uit onderzoek dat wij uitvoerden voor MantelzorgNL blijkt dat het voor mantelzorgprofessionals vaak niet helder is wie mantelzorgers zijn en waar hun behoeften liggen. Vice versa zijn mantelzorgers vaak niet bekend met de mogelijkheden tot ondersteuning, omdat zij onvoldoende bereikt worden. In onderzoek voor de gemeente Steenwijkerland ondervonden wij bijvoorbeeld dat het ondersteuningsaanbod best uitgebreid is, maar dat mantelzorgers er beperkt weet van hebben.

Wat is de rol van onderzoek bij mantelzorg?

Onderzoek helpt zichtbaar te maken wat mantelzorgers nodig hebben en biedt aanknopingspunten om beleid en praktijk te verbeteren. Volgens Jaou is er al veel aandacht en ondersteuning, maar echte vooruitgang vraagt om blijvende inzet: inzichten uit onderzoek moeten worden vertaald naar concreet beleid en actie. Jaou vertelt erover:

“Wat ik vaak terugzie is dat er behoefte is aan een gepersonaliseerde aanpak. De behoeften liggen vaak best uiteen. De ene mantelzorger heeft behoefte aan ondersteuning, maar niet weet dat dit er al is. Een ander wil gewoon zorg kunnen bieden en wil vooral niet dat daar nóg meer bij komt kijken. Het is dus best een uitdaging om mantelzorgers als groep te helpen, maar het belangrijkste is denk ik om te beginnen bij een stukje erkenning: mantelzorgers moeten weten dat hun ondersteuningsbehoefte gezien wordt en hun inzet gewaardeerd.”

In de afgelopen jaren hebben we bij ZorgfocuZ al diverse onderzoeken uit om beter te begrijpen wat mantelzorgers ervaren – hun lasten, maar ook hun wensen en behoeften. We zien dat die informatiebehoefte bij gemeenten, welzijnsorganisaties en andere partijen alleen maar toeneemt. Om mantelzorgers goed te ondersteunen moeten we niet alleen begrijpen wat zij nodig hebben, maar ook benadrukken dat hun zorgen gezien worden. Dat is het hele jaar door belangrijk, maar deze week staan we er even extra bij stil.

Heeft u hulp nodig?